2024-yilda «Teach for Uzbekistan» dasturi doirasida O‘zbekistonning turli hududlaridan kelgan 4 nafar o‘qituvchidan iborat jamoa Qashqadaryo viloyati Chiroqchi tumanidagi 2-maktabda ish boshladi. Biz asta-sekin ish tartibiga kirishib ketdik va dekabr oyida katta qo‘shma tadbir – Yangi yil festivalini o‘tkazishga qaror qildik. Katta tadbirlardan tashqari, qiziqishlarimiz bo‘yicha to‘garaklar va o‘z fanlarimiz bo‘yicha qo‘shimcha mashg‘ulotlar o‘tkazdik. Yil tez o‘tib ketdi. Yozda hamkasbimiz Ramazon o‘quvchilarimiz uchun yozgi oromgoh o‘tkazish g‘oyasiga berildi: biz qo‘shni Ko‘kdala shaharchasidagi o‘qituvchi hamkasblarimizni yig‘ib, ikki smenada oromgoh o‘tkazdik. Bu bizning o‘zbek tilidan «birlashish» deb tarjima qilinadigan Birlashma loyihamizning ilk kurtaklari edi. Bir yil qoldi-yu, bizdan keyin maktabda nima qoladi, deb o‘ylayapmizmi? Yashashni va rivojlanishni davom ettirishi mumkin bo‘lgan narsa. Bu ishning ikkinchi yilida har bir ishtirokchi maktab uchun o‘z ijtimoiy loyihasini amalga oshirishi kerakligiga to‘g‘ri keldi. Biz, informatika, ingliz tili va kimyo o‘qituvchilari, birlashishga va bitta qo‘shma loyiha yaratishga qaror qildik.
Maktab tizimining qaysi zaif tomonlariga ta’sir ko‘rsatishimiz mumkin?
Biz ko‘pincha bolalardan turli fikrlarni eshitamiz, turli vaziyatlarni ko‘ramiz. Bularning barchasini birlashtirib, biz o‘ylash va ishlash kerak bo‘lgan uchta yo‘nalishni ajratib ko‘rsatamiz:
- Darsdan tashqari mashg‘ulotlarning xilma-xilligi past (to‘garaklar faqat maktab fanlari bilan cheklangan)
- O‘qituvchi va o‘quvchilar o‘rtasidagi avtoritar kommunikatsiyalar (O‘qituvchi har doim haq, o‘quvchilarning fikri ahamiyatsiz. Ishonchli va ochiq muloqotda muammolar)
- Maktabga borishga qiziqish va zavqning yo‘qolishi (O‘quvchilar qanchalik katta bo‘lsa, o‘qishga va umuman maktabga qiziqish va ishtiyoqni shunchalik yo‘qotadi.)
Lekin bunda hech kimning aybi yo‘q, shunday bo‘lib qoldi. Davlat siyosati, past daromad darajasi, byurokratiya va mamlakatning tarixiy xususiyatlari. Gap boshqa narsada. Nima qilishimiz mumkin? Birgalikda qila olamiz
